الشيخ محمد رضا المظفر ( مترجم وشارح : على محمدى )
23
أصول الفقه ( شرح اصول فقه ) ( فارسى )
الذى يحظر الفساد و يا مر بالصلاح و يزجر عن الظلم و ينهى عن الفواحش . . . ( 1 ) حال جناب مظفر مىفرمايد : خلاصهء دو نظريه را دانستى اما به عقيدهء من با اين مقدار از بيان نتوان مراد واقعى طرفين را فهميد و آنگاه قضاوت كرد كه حق با اشاعره است يا معتزله و ما ناچاريم يك طرف را بگيريم تا بتوانيم در مسئلهء اصوليه از آن بهره بگيريم ، تا ثابت نشود كه عقل ما حسن و قبح اشياء را مستقلا درك مىكند نمىتوانيم بحث از ملازمه بكنيم و از طرفى مسئله وجوب معرفت خداوند و تكاليف الهى و نيز وجوب اطاعت از اوامر و نواهى خداوند مبتنى است بر اينكه ما ادراك عقلى و حسن و قبح عقلى داشته باشيم . لذا چون از طرفى موضوع ، يك موضوع مهم و اساسى است و از طرفى هم به نظر ما اين بحث نه در علم كلام كاملا بررسى شده و نه در علم اصول لذا ما در اينجا قدرى از آن روش و سبكى كه در كتاب پيش گرفتهايم كه بناى ما بر اختصار است خارج مىشويم و قدرى گستردهتر مطلب را بحث مىكنيم و در اين قسمتها با مطالب فراوان منطقى - فلسفى - كلامى - اخلاقى - عرفانى - عادى آشنا خواهيم شد و لكن مىفرمايد : پيش از ورود در اين مباحث شما را مكلف مىسازم به اينكه به كتاب المنطق ما مراجعه كنيد و بخش قضاياى مشهوره را در آنجا مطالعه بفرمائيد تا كمك كار شما در ادراك و فهم مطالب اين بخش باشد . و حال ما بحث خود را در شش امر قرار مىدهيم تا كاملا روشن شود كه حق با اشاعره است و يا با عدليه ؟ ! الامر الاول : معانى حسن و قبح و بيان مورد نزاع امر اول از امور ششگانهاى كه بايد مورد بحث قرار گيرد در رابطه با معانى گوناگون حسن و قبح است . مىفرمايد : حسن و قبح به يك معنا به كار برده نمىشود بلكه به سه معناى مختلف
--> ( 1 ) ( بحار الا - نوار ج 3 ص 10 و 11 ) .